muhasebe

MADEN RUHSATLANDIRMA SİSTEMİNDE RADİKAL DEĞİŞİKLİK VE TEMİNAT ARTIŞI

Ankara, 8 Kasım 2025 – Türkiye’nin madencilik sektörünü yakından ilgilendiren köklü bir düzenleme, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından Resmî Gazete’de yayımlandı. 30 Ekim 2025 tarihli ve 33062 sayılı Resmî Gazete’de yer alan Maden Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik, ruhsatlandırma süreçlerini, teminat oranlarını ve müracaat yöntemlerini dijitalleştirerek ve netleştirerek sektöre yeni bir soluk getirmektedir.

Bu Yönetmelik, maden kaynaklarının daha etkin, şeffaf ve sorumlu bir şekilde kullanılması hedefine hizmet etmek üzere, hem yatırımcılar hem de kamu otoriteleri açısından kritik öneme sahip değişiklikler içermektedir. En dikkat çekici düzenlemeler, ruhsat verme yöntemlerinin ayrıştırılması ve özellikle çevre uyum teminatlarında yapılan önemli artıştır.

1. Çevresel Sorumluluk Artıyor: Teminat Oranı %50’den %70’e Çıktı

Yönetmeliğin 1. Maddesi ile, maden sahalarının rehabilite edilmesi ve çevre ile uyum planı çalışmalarını güvence altına alan teminat oranında önemli bir artışa gidilmiştir.

  • Mevcut Yönetmeliğin 4. maddesinde yer alan “çevre ile uyum planı çalışmalarını temin etmek üzere teminat olarak, %20’si” ibaresi yürürlükten kaldırılmış;
  • “%50’si” ibaresi ise “%70’i” şeklinde değiştirilmiştir.

Bu değişiklikle, madencilik faaliyetleri sonucunda oluşabilecek çevresel tahribatın onarılması ve sahanın doğal haline geri döndürülmesi (rehabilitasyon) için ayrılması gereken mali güvence miktarı %40 oranında artırılmıştır. Bu radikal artış, madencilik sektörünün çevresel sorumluluklarına daha sıkı uyması yönünde Bakanlığın kararlılığını göstermekte ve yatırımcıların maliyet planlamalarını çevresel riskler doğrultusunda revize etmelerini zorunlu kılmaktadır. Sektörde çevreye duyarlı projelerin teşvik edilmesi beklenmektedir.

2. Ruhsatlandırma Yöntemlerinde Keskin Ayrım ve Dijitalleşme

Yönetmeliğin 8. Maddesinde yapılan değişiklikler, maden ruhsatı tahsis yöntemlerini yeniden düzenlemekte ve süreçleri dijital ortama taşımaktadır.

Ruhsatlandırma Yöntemleri Netleşti

Eski Yönetmelikteki bazı belirsizlikler giderilmiş ve maden gruplarına göre ruhsatlandırma şekli net olarak belirlenmiştir:

  • İhale ile Verilecek Sahalar: I. Grup, II. Grup (a) ve (c) bentleri, III. Grup ve V. Grup maden sahaları açıkça ihale yoluyla tahsis edilecektir.
  • İlk Müracaat ile Verilecek Sahalar: II. Grup (b) bendi ve IV. Grup maden sahaları ise ilk müracaat usulüyle verilecektir.

Ancak, Genel Müdürlüğün (Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü – MAPEG) teklifi ve Bakan onayı ile, konum, rezerv bilgisi veya buluculuk raporu gibi özel gerekliliklerin ortaya konulduğu durumlarda, normalde ilk müracaat ile verilen II. Grup (b) bendi ve IV. Grup sahaları da ihale yoluyla ruhsatlandırılmaya karar verilebilecektir. Bu hüküm, nadir ve stratejik kaynakların daha şeffaf bir rekabet ortamında tahsis edilmesini sağlayacaktır.

Müracaat ve İhale Talepleri Tamamen Elektronik

Müracaat ve ihale talepleri artık tamamen elektronik sistem üzerinden yapılacaktır.

  • Hem müracaatlar hem de ihale talepleri, işletme ruhsat taban bedeli yatırılarak elektronik sistem üzerinden gerçekleştirilecektir.
  • Genel Müdürlük, müracaat alındıktan sonra, sahanın ilk müracaat yoluyla mı yoksa ihale yoluyla mı ruhsatlandırılacağına Bakan onayı ile karar vererek müracaat sahibine bildirim yapacaktır.

3. Arama Ruhsatı Başvurusunda Yeni Belge Seti ve Yatırım Teminatı Zorunluluğu

Yönetmeliğin 11. maddesi, arama ruhsatı almak için gerekli belgeleri hem gerçek hem de tüzel kişiler için detaylı bir şekilde güncellemiştir. Bu değişiklik, sektörde profesyonel ve mali açıdan yeterli aktörlerin sisteme girmesini amaçlamaktadır.

Yeni eklenen zorunluluklar arasında şunlar öne çıkmaktadır:

  • KEP/UETS Adresi Zorunluluğu: Müracaat eden tüm gerçek ve tüzel kişilerin aktif edilmiş Kayıtlı Elektronik Posta (KEP) veya Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi (UETS) adresine sahip olması zorunlu kılınmıştır. Bu, resmi yazışmaların dijitalleşmesini hızlandıracaktır.
  • Mali Yeterlilik ve Yatırım Teminatı: Başvuru sahiplerinden, projeyi yürütebileceklerine dair mali yeterlilik belgeleri ve maden gruplarına göre Genel Müdürlükçe ilan edilecek asgari tutarda kesin ve süresiz yatırım teminat mektubu talep edilecektir. Bu, ciddiyetten uzak ve spekülatif ruhsat başvurularının önüne geçmeyi hedeflemektedir. (MTA Genel Müdürlüğü bu yükümlülükten muaftır.)
  • Detaylı Proje Belgesi: Ek-7’de yer alan ön inceleme raporu ve Ek-8’de yer alan maden arama projesi gibi teknik belgelerin sunulması zorunlu hale getirilmiştir.

Bu kapsamlı Yönetmelik değişikliği, madencilik sektöründe yer alan tüm yatırımcı, denetçi ve danışmanların iş yapış biçimlerini ve risk yönetim yaklaşımlarını gözden geçirmelerini gerektirmektedir. Özellikle çevresel teminat oranındaki artış ve ruhsatlandırma süreçlerinin dijitalleşmesi, sektörün daha sorumlu ve şeffaf bir yapıya kavuşmasının temelini atmaktadır.

Kaynakça

Benzer Yazılar

Scroll to Top