muhasebe

Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartlarının Uygulama Kapsamının Belirlenmesinde Esas Alınan Ölçütlere İlişkin Eşik Değerlerin Yeniden Belirlenmesine İlişkin Kurul Kararı (13.01.2001)

Sürdürülebilirlik kavramı, yalnızca çevresel duyarlılığı değil; aynı zamanda kurumsal yönetim, sosyal sorumluluk ve ekonomik sürdürülebilirlik ilkelerini de kapsayan bütüncül bir yaklaşımı ifade etmektedir. Bu yaklaşımın finansal raporlama ile entegre edilmesi ise son yıllarda hem ulusal hem de uluslararası düzeyde önemli düzenlemelerin yapılmasına neden olmuştur.

Türkiye’de bu alandaki temel düzenlemelerden biri olan Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartları (TSRS), işletmelerin sürdürülebilirlik performanslarını belirli standartlar çerçevesinde raporlamalarını amaçlamaktadır. Ancak her işletmenin bu raporlama yükümlülüğüne tabi olması, uygulamada ölçülülük ve orantılılık ilkeleri açısından mümkün görülmemektedir.

Bu nedenle, TSRS’nin uygulama kapsamının belirlenmesinde esas alınan ölçütler ve eşik değerler, Kurul tarafından belirlenmekte ve ekonomik koşullar ile piyasa yapısına göre yeniden düzenlenebilmektedir. 13.01.2001 tarihli Kurul Kararı, bu eşik değerlerin yeniden belirlenmesine ilişkin önemli hükümler içermektedir.

Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartları (TSRS) Nedir?

TSRS’nin Amacı

Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartlarının temel amacı;

  • İşletmelerin çevresel, sosyal ve yönetişim (ESG) performanslarını şeffaf şekilde raporlamalarını sağlamak,
  • Finansal raporlamayı, sürdürülebilirlik bilgileri ile desteklemek,
  • Yatırımcılar, kreditörler ve diğer paydaşlar için karşılaştırılabilir ve güvenilir bilgi sunmaktır.

TSRS’nin Hukuki Dayanağı

TSRS;

  • Türk Ticaret Kanunu,
  • Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK) düzenlemeleri,
  • Uluslararası sürdürülebilirlik raporlama standartları
    esas alınarak oluşturulmuştur.

Uygulama Kapsamının Belirlenmesinde Neden Eşik Değerler Kullanılır?

Sürdürülebilirlik raporlaması;

  • İnsan kaynağı,
  • Veri toplama altyapısı,
  • Denetim ve raporlama maliyetleri

gerektiren bir süreçtir. Bu nedenle, tüm işletmelerin aynı yükümlülük altında değerlendirilmesi orantısız bir yük doğurabilmektedir.

Eşik değerlerin belirlenmesindeki temel amaçlar şunlardır:

  • Küçük ve orta ölçekli işletmelerin aşırı raporlama yükü altına girmesini önlemek
  • Büyük ölçekli ve kamuoyu etkisi yüksek işletmelerin şeffaflığını artırmak
  • Uygulamada birlik ve öngörülebilirlik sağlamak

13.01.2001 Tarihli Kurul Kararının Genel Çerçevesi

Kararın Konusu

13 Ocak 2001 tarihli Kurul Kararı ile;

  • Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartlarının uygulanmasında esas alınan,
  • finansal ve operasyonel ölçütlere ilişkin eşik değerler yeniden belirlenmiştir.

Bu karar, TSRS kapsamına girecek işletmelerin tespitinde objektif ve ölçülebilir kriterlerin esas alınmasını amaçlamaktadır.

TSRS Uygulama Kapsamında Dikkate Alınan Temel Ölçütler

Aktif Toplamı Ölçütü

İşletmenin bilançosunda yer alan toplam aktif büyüklüğü, sürdürülebilirlik raporlaması yükümlülüğünün belirlenmesinde temel kriterlerden biridir. Aktif toplamı belirli bir eşiğin üzerinde olan işletmeler, ekonomik etkileri ve piyasa büyüklükleri nedeniyle TSRS kapsamına alınmaktadır.

Net Satış Hasılatı Ölçütü

Net satış hasılatı;

  • İşletmenin piyasa hacmini,
  • Ekonomik faaliyet yoğunluğunu

gösteren önemli bir göstergedir. Kurul Kararı ile belirlenen eşik değerin aşılması durumunda, işletme TSRS uygulama kapsamına dahil edilmektedir.

Çalışan Sayısı Ölçütü

İşletmenin istihdam ettiği ortalama çalışan sayısı, sosyal etki ve iş gücü boyutunun değerlendirilmesi açısından dikkate alınmaktadır. Çalışan sayısı belirlenen sınırın üzerinde olan işletmeler için sürdürülebilirlik raporlaması önemli bir yükümlülük olarak öngörülmektedir.

Eşik Değerlerin Yeniden Belirlenmesinin Gerekçesi

Kurul Kararı’nda eşik değerlerin yeniden belirlenmesinin temel gerekçeleri şunlardır:

  • Ekonomik büyüklüklerin zaman içinde değişmesi
  • Enflasyonist etkiler
  • Şirket ölçeklerinin büyümesi
  • Uluslararası raporlama uygulamaları ile uyum sağlanması

Bu değişiklikler dikkate alınarak, önceki eşik değerlerin güncelliğini yitirdiği ve yeniden belirlenmesinin gerekli olduğu değerlendirilmiştir.

TSRS Kapsamına Giren İşletmeler İçin Yükümlülükler

TSRS kapsamına giren işletmeler;

  • Sürdürülebilirlik raporlarını belirlenen standartlara uygun olarak hazırlamak,
  • Raporlarda çevresel, sosyal ve yönetişim bilgilerine yer vermek,
  • Raporları ilgili dönem finansal tabloları ile birlikte sunmak

zorundadır.

Bu yükümlülükler, işletmelerin yalnızca finansal performanslarını değil, sürdürülebilirlik stratejilerini de şeffaf şekilde ortaya koymalarını amaçlamaktadır.

Muhasebe ve Denetim Açısından Değerlendirme

Muhasebe Uygulamaları

Sürdürülebilirlik raporlaması;

  • Finansal olmayan verilerin ölçülmesi,
  • İç kontrol sistemlerinin güçlendirilmesi,
  • Veri doğruluğunun sağlanması

gibi muhasebe süreçlerini doğrudan etkilemektedir.

Bağımsız Denetim Boyutu

TSRS kapsamında hazırlanan raporların;

  • Güvenilirliğinin sağlanması,
  • Paydaşlar açısından doğrulanabilir olması

amacıyla bağımsız denetim süreçleri ile ilişkilendirilmesi önem arz etmektedir.

İşletmeler Açısından Olası Etkiler

Kurul Kararı ile eşik değerlerin yeniden belirlenmesi;

  • Bazı işletmelerin ilk kez TSRS kapsamına girmesine,
  • Bazı işletmelerin ise kapsam dışında kalmasına

neden olabilmektedir.

Bu durum, işletmelerin;

  • Raporlama altyapılarını gözden geçirmelerini,
  • Kurumsal sürdürülebilirlik politikalarını güncellemelerini

zorunlu kılmaktadır.

Sonuç ve Genel Değerlendirme

Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartlarının uygulama kapsamının belirlenmesinde esas alınan eşik değerlerin yeniden belirlenmesine ilişkin 13.01.2001 tarihli Kurul Kararı, sürdürülebilirlik raporlamasının daha etkin, ölçülü ve uygulanabilir hâle getirilmesini amaçlamaktadır.

Bu Karar ile;

  • Büyük ölçekli ve yüksek etki gücüne sahip işletmelerin şeffaflığı artırılmış,
  • Küçük ölçekli işletmelerin orantısız yük altına girmesi önlenmiş,
  • Türkiye’de sürdürülebilirlik raporlamasının kurumsal bir çerçeveye oturtulması hedeflenmiştir.

TSRS kapsamına giren işletmelerin, söz konusu eşik değerleri dikkatle analiz etmeleri ve gerekli hazırlıkları zamanında yapmaları büyük önem taşımaktadır.

Kaynakça

Daha fazlası için…

Benzer Yazılar

Scroll to Top